Governance, Risk & Compliance (GRC) helpt organisaties bij het effectief beheersen van risico’s, het naleven van wet- en regelgeving en het verbeteren van governance-structuren. In een wereld waarin risico’s en regelgeving continu veranderen, is een goed geïntegreerd GRC-framework essentieel om compliant te blijven en strategische doelen te behalen. Maar hoe richt je een GRC-systeem praktisch in en zorg je dat het werkbaar blijft voor jouw organisatie?
In dit artikel leer je:
Wat is GRC?
Governance, Risk en Compliance (GRC) is een geïntegreerd managementsysteem dat organisaties helpt bij het structureren en beheersen van hun governance, risicomanagement en naleving van wet- en regelgeving. Het doel van GRC is om onzekerheden te verminderen, risico’s effectief te beheersen, compliance na te streven en tegelijkertijd te zorgen dat de organisatie ethisch en integer handelt. GRC richt zich dus niet alleen op compliance, maar ook op het verbeteren van prestaties en het behalen van strategische doelen door risico’s en governance als fundament te gebruiken.
Belangrijkste kenmerken van GRC:
- Holistische aanpak: GRC integreert governance, risicomanagement en compliance in één raamwerk, waardoor silo’s binnen de organisatie worden doorbroken. Het biedt een samenhangend beeld van risico’s, naleving en organisatorische prestaties. Nog beter is het om GRC te integreren met andere management systemen
- Risicogebaseerd werken: Met GRC identificeer en beheer je risico’s die impact hebben op je organisatiedoelen. Door een risicogestuurde aanpak zorg je dat de juiste prioriteiten worden gesteld. Risk Based Performance management gaat nog een stap verder.
- Compliance als basis: Of het nu gaat om het naleven van wetten, interne beleidsregels of normen zoals ISO 27001, GRC helpt organisaties om compliant te blijven en risico’s van boetes of reputatieschade te verkleinen.
- Continue verbetering: Net als bij een ISMS en veel andere management systemen wordt de Plan-Do-Check-Act-cyclus toegepast. Dit zorgt ervoor dat GRC-processen continu worden geëvalueerd, verbeterd en afgestemd op veranderende omstandigheden.
Lees hier meer over onze GRC-software die dit proces ondersteunt.
ISO normen
Voor Governance heb je In de Nederlandse Corporate Governance Code. Dit zijn principes en best practice bepalingen die zich richten op het stimuleren van goede governance.
ISO 37000 is dé internationale standaard voor governance. Het is een norm die je helpt governance in te richten. Bijvoorbeeld hoe organisaties invulling geven aan hun ‘purpose’ (bestaansgrond en fundamentele doelen) en op welke manier zij hierover verantwoording afleggen. Wil je meer weten over de principes en voordelen van ISO 37000? Bezoek de officiële website van de ISO of de NEN.
ISO 31000 is dé internationale standaard voor risicomanagement. Deze norm helpt organisaties bij het identificeren, beoordelen en beheersen van risico’s om strategische en operationele doelen te beschermen. Wil je meer weten over de principes en voordelen van ISO 31000? Bezoek de officiële website van ISO.
ISO 37301 is de internationale norm voor compliance managementsystemen die organisaties kunnen toepassen om gestructureerd en aantoonbaar aan wettelijke en stakeholdereisen te voldoen en daarbij een risico gebaseerde benadering toe te passen waarmee zowel de eigen organisatiebelangen als maatschappelijke belangen zijn gediend. Wil je meer weten over de principes en voordelen van ISO 37301? Bezoek de officiële website van de ISO of de NEN.
Waarom is GRC belangrijk voor jouw organisatie?
In een wereld waarin risico’s steeds complexer worden en regelgeving voortdurend verandert, is een goed geïntegreerd GRC-systeem geen luxe, maar een noodzaak. Het biedt organisaties niet alleen een solide basis voor risicomanagement en compliance, maar ook strategische voordelen die bijdragen aan duurzaam succes.
Met een GRC-framework kun je:
Governance verbeteren: Zorg voor transparantie, verantwoordelijkheid en betere besluitvorming binnen je organisatie.
Risico’s beheersen: Identificeer en minimaliseer risico’s die je strategische en operationele doelstellingen in gevaar kunnen brengen.
Compliance realiseren: Voldoe aan complexe wet- en regelgeving, zoals GDPR/AVG, NIS2, DORA en/of bijvoorbeeld de ARBO wetgeving en aan en eisen van stakeholders die willen dat je bijvoorbeeld ISO2700 of ISO22301 gecertificeerd bent of een ISAE 3402 of SOC2 verklaring hebt.
Organisatieprestaties optimaliseren: Creëer samenhang tussen processen, mensen en technologie voor een efficiëntere bedrijfsvoering.
Vertrouwen versterken: Toon aan stakeholders, klanten en partners dat je organisatie integer handelt en risico’s effectief beheert.
Kosten besparen: Voorkom boetes, inefficiënties en reputatieschade door proactieve controle en automatisering van processen.
Een goed ingericht GRC-systeem, zoals dat van FullyInControl, biedt organisaties niet alleen bescherming tegen risico’s, maar draagt ook bij aan de veerkracht, betrouwbaarheid en langetermijnsucces van je bedrijf.
Stappenplan voor de implementatie van GRC
Het implementeren van een Governance, Risk en Compliance (GRC)-framework kan uitdagend lijken, maar met een gestructureerd stappenplan is het goed te realiseren. Onderstaande stappen bieden een praktisch handvat voor een succesvolle GRC-implementatie.
1. Bepaal de scope
Definieer welke processen, afdelingen en activiteiten onder het GRC-framework vallen. Een duidelijke scope helpt bij het richten van inspanningen en voorkomt overlapping of gaten in het proces.
2. Zorg voor managementbetrokkenheid
Betrokkenheid van het management is cruciaal. Zij zorgen voor de benodigde middelen, geven prioriteit aan de implementatie en creëren een cultuur van verantwoordelijkheid en naleving.
3. Voer een risicoanalyse uit
Identificeer risico’s die je strategische doelstellingen kunnen beïnvloeden, beoordeel de waarschijnlijkheid en impact ervan, en bepaal welke maatregelen noodzakelijk zijn. Dit vormt de basis van risicogestuurd werken binnen GRC.
4. Ontwikkel beleid en procedures
Stel richtlijnen op die governance, risicobeheersing en compliance verankeren in dagelijkse processen. Zorg dat deze beleidsstukken aansluiten op wet- en regelgeving én organisatiedoelen.
5. Train medewerkers
Bewustwording en betrokkenheid van medewerkers zijn essentieel. Zorg dat iedereen begrijpt hoe zij bijdragen aan het GRC-framework en waarom dit belangrijk is voor de organisatie.
6. Implementeer technische en organisatorische maatregelen
Pas maatregelen toe die risico’s beperken en compliance waarborgen. GRC-software zoals FullyInControl kan helpen bij het automatiseren van processen en het verbeteren van inzicht en efficiëntie.
7. Documenteer alles
Houd alle risicoanalyses, beleidsdocumenten en maatregelen up-to-date. Dit is belangrijk voor audits, rapportages en naleving van regelgeving.
8. Voer interne audits uit
Controleer regelmatig of het GRC-framework effectief is en identificeer verbeterpunten. Dit helpt bij het continu optimaliseren van processen en maatregelen.
9. Monitor en verbeter continu
Gebruik de PDCA-cyclus (Plan-Do-Check-Act) om het GRC-framework te evalueren, aan te passen en verder te ontwikkelen. Hierdoor blijf je voorbereid op veranderingen in risico’s en regelgeving.
10. Bereid je voor op externe beoordelingen
Zorg ervoor dat je GRC-framework voldoet aan regelgeving zoals SOX (Sarbanes-Oxley Act)/code tabaksblad of standaard frameworks zoals COSO en/of relevante normen, zoals ISO 37000, ISO31000, ISO37301 of andere frameworks. Dit versterkt het vertrouwen van stakeholders en laat zien dat de organisatie in control is.
Meer weten over hoe je met GRC-software een efficiënte implementatie kunt realiseren? Bezoek onze GRC-oplossingspagina en ontdek hoe wij jouw organisatie kunnen ondersteunen.
Praktische tips voor succes bij het implementeren van GRC
Succesvol een Governance, Risk en Compliance (GRC)-framework implementeren vraagt niet alleen om kennis over de domeinen, maar ook om een strategische en gestructureerde aanpak. Hier zijn enkele praktische tips om je op weg te helpen:
- Begin klein: Start met een beperkte scope, zoals een specifieke afdeling, proces of risicocategorie. Door klein te beginnen, houd je het project beheersbaar en kun je successen boeken die vertrouwen opbouwen binnen de organisatie.
- Automatiseer GRC-processen: Gebruik GRC-software zoals FullyInControl om processen zoals risicoanalyses, rapportages en compliance monitoring te stroomlijnen en te automatiseren. Dit bespaart tijd, vermindert fouten en maakt het framework schaalbaar.
- Betrek het team: GRC is een gedeelde verantwoordelijkheid. Zorg dat een groot deel van de organisatie zich bewust zijn van hun rol en hoe zij kunnen bijdragen aan governance, risicobeheersing en compliance. Training en bewustwordingssessies zijn hierbij essentieel.
- Voer pre-audits uit: Controleer vooraf of je processen en documentatie voldoen aan de vereisten voordat je een externe audit laat uitvoeren. Dit geeft je de kans om tekortkomingen op te lossen en sterker voor de dag te komen.
- Stimuleer een cultuur van verantwoordelijkheid: Maak duidelijk wie risico-eigenaren zijn en zorg dat iedereen verantwoordelijkheid neemt voor hun bijdrage aan het framework. Dit versterkt de effectiviteit van GRC-processen.
- Met deze tips vergroot je de kans op een succesvolle implementatie en zorg je dat jouw organisatie snel in control is.
Meer weten over GRC-implementatie?
Vraag ons uitgebreide whitepaper aan over de succesfactoren bij het implementeren van GRC. Hierin wordt stap voor stap beschreven hoe je jouw organisatie beter kunt organiseren met een geïntegreerd GRC-framework. Neem contact op en ontdek hoe wij jouw organisatie kunnen ondersteunen in risicobeheersing en compliance.
Veelgestelde vragen over GRC
Hoewel GRC niet altijd wettelijk verplicht is, kunnen bepaalde sectoren wel specifieke vereisten hebben op het gebied van governance, risicomanagement en compliance. Denk hierbij aan:
Beursgenoteerde bedrijven: Van beursgenoteerde bedrijven wordt verwacht dat ze aan de Code-Tabaksblat oftewel de de Nederlandse Corporate Governance Code voldoen op basis van het ‘pas toe of leg uit’-principe. Daarnaast is vanaf het boekjaar 2024 de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) in werking, die grote beursgenoteerde ondernemingen verplicht om uitgebreid te rapporteren over hun duurzaamheidsbeleid en -prestaties.
Financiële instellingen: Hier is het voldoen aan regelgeving zoals de GDPR, Wwft, Wft, DORA (Digital Operational Resilience Act) en NIS2 essentieel.
Overheidsorganisaties: Deze moeten vaak voldoen aan frameworks zoals de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) en regelgeving als NIS2, CIS, AVG de archiefwet etc..
Sectoren met hoge risico’s: Voor bedrijven in kritieke infrastructuren of sectoren zoals gezondheidszorg en IT is een goed ingericht GRC-framework sterk aanbevolen om compliant te blijven en risico’s te beheersen.
Een GRC-framework helpt niet alleen bij naleving, maar ook bij het structureren en verbeteren van interne processen, waardoor je beter in control bent.
Er zijn diverse normen en kaders die je organisatie kunnen helpen bij het opzetten van een effectief GRC-systeem:
Nederlandse Corporate Governance Code
ISO 37000 De internationale standaard voor Governance
COSO ERM: Een framework gericht op enterprise risk management.
de BC 5701 of ISO27701 zijn normen voor het opzetten van een managementsysteem om aan de GDPR/AVG te voldoen (Wetgeving voor gegevensbescherming en privacy).
ISO 31000: De internationale standaard voor risicomanagement.
NIS2 frameworks van Quality mark: Frameworks voor kleinere tot grote organisaties om aan de NIS2 (Richtlijn voor cyberbeveiliging en operationele veerkracht) te voldoen.
ISO 37301: De internationale standaard voor compliance management
DORA in Control: Een framework van NOREA om aan de Europese wetgeving die de digitale weerbaarheid van financiële instellingen moet waarborgen te voldoen.
Deze normen bieden een basis voor het structureren van governance, risicomanagement en compliance, en ondersteunen je organisatie bij het voldoen aan wet- en regelgeving.
De implementatietijd van een GRC-framework varieert afhankelijk van factoren zoals de grootte en complexiteit van je organisatie. Over het algemeen duurt het traject tussen de 3 en 12 maanden. Belangrijke variabelen zijn:
Beschikbaarheid van interne middelen en expertise.
Het niveau van voorbereiding binnen de organisatie.
De omvang van het gekozen GRC-framework.
De kosten voor de implementatie van een GRC-framework zijn afhankelijk van de specifieke situatie van je organisatie. Enkele belangrijke kostenposten zijn:
Software: GRC-tools zoals FullyInControl om processen te automatiseren en compliance te waarborgen.
Externe ondersteuning: Kosten voor consultants die helpen bij de implementatie van GRC en eventueel voor GRC software.
Interne middelen: Tijd en inzet van je eigen team.
Training: Sessies voor bewustwording en educatie van medewerkers.
Wil je een nauwkeurige inschatting van de kosten en tijd? Neem contact met ons op om jouw situatie door te nemen en de mogelijkheden te bespreken.